อยากให้ดู! Circular Economy ในมาเลเซีย ธุรกิจยั่งยืนโตได้จริง

SME Go Inter
21/12/2020
รับชมแล้วทั้งหมด 2175 คน
อยากให้ดู! Circular Economy ในมาเลเซีย ธุรกิจยั่งยืนโตได้จริง
banner

บริบทของผู้บริโภคในมาเลเซียมีความคล้ายคลึงกับผู้บริโภคในประเทศไทย คือทุกวันนี้มีความใส่ใจต่อสิ่งแวดล้อมมากขึ้น และเริ่มมีการรวมกลุ่มทางสังคม เกิดธุรกิจใหม่ๆ ที่เข้ามาตอบสนองความต้องการของผู้บริโภคในกลุ่มนี้ โดยการนำแนวคิด ‘เศรษฐกิจหมุนเวียน’ หรือ ‘Circular Economyมาใช้ในการทำธุรกิจ เช่น เกิดร้านค้าที่จำหน่ายสินค้าแบบไม่มีบรรจุภัณฑ์เพิ่มมากขึ้น อาทิ ร้านจำหน่ายของแห้ง และผลิตภัณฑ์ personal care ส่วนภาคธุรกิจในกระแสหลักหลายรายก็มีการปรับตัวสู่การดำเนินธุรกิจอย่างยั่งยืน อย่างไรก็ดี ตลาดดังกล่าวก็ยังอยู่ในช่วงเริ่มต้นและมีความท้าทายหลายประการ กรณีตัวอย่างของการรวมกลุ่มทางสังคมและรูปแบบธุรกิจใหม่ๆ ในมาเลเซียรวมทั้งความท้าทายที่เกิดขึ้น

ไม่พลาดทุกข้อมูล ข่าวสารที่น่าสนใจ อย่าลืมกดไลก์ Facebook bangkokbanksme 

Zero Waste Malaysia (ZWM) เป็นองค์กรไม่แสวงหากำไรที่เติบโตขึ้นมาจากตั้งกลุ่ม Facebook ในปี 2559 และปัจจุบันมีสมาชิกกว่า 20,000 คน ซึ่งมีการแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสารระหว่างกันเกี่ยวกับความเป็นอยู่อย่างยั่งยืน (sustainable living) และทำให้เห็นถึงความต้องการของผู้บริโภคต่อร้านค้าที่ปราศจากบรรจุภัณฑ์ จากเดิมร้านค้าดังกล่าวมีจำนวนเพียง 6-7 ร้านในแถบคลังวัลเล่ย์ แต่ปัจจุบันมีจำนวนร้านค้าที่อยู่ใน กลุ่มนี้ (zero-waste related store) มากกว่า 500 ร้านค้า

โดย ZWM ได้จัดพิมพ์รายชื่อร้านค้าและแผนที่ออนไลน์ (Zero Waste Map) ไปยังร้านค้า/สถานที่ที่ เกี่ยวข้อง อาทิ ร้านค้าปราศจากบรรจุภัณฑ์ ร้านบริการซ่อมต่างๆ และสถานที่ทำปุ๋ยหมักในชุมชน เป็นต้น นอกจากนี้ จะมีการมอบใบรับรองแก่ธุรกิจต่างๆ โดยได้รับแรงบันดาลใจมาจาก Zero Waste Saigon และ Zero Waste France ซึ่งมีการมอบใบรับรองแก่ธุรกิจ โรงเรียน และผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง ที่มีการดำเนินการในแนวทางที่ยั่งยืน เพื่อนำไปสู่ระบบเศรษฐกิจหมุนเวียน

 ร้านจำหน่ายน้ำยาซักผ้าที่ไม่มีบรรจุภัณฑ์ : ร้าน BYOB (Bring Your Own Bottle) ซึ่งเริ่มต้นธุรกิจจากแนวคิดที่เห็นขวดน้ำยาซักผ้าจำนวนมากถูกนำไปรีไซเคิล แต่การรีไซเคิลดังกล่าวทำให้เกิด carbon footprint และต้นทุนทางการเงิน ทางออกที่สมเหตุสมผลมากกว่าจึงควรเป็นการนำกลับมาใช้ใหม่ ผู้ก่อตั้ง BYOB จึงได้ตัดสินใจเปิดร้านจำหน่ายน้ำยาซักผ้าที่ให้ลูกค้านำบรรจุภัณฑ์มาเอง 7 สาขา ในช่วง 2 ปีแรก แต่ต่อมาก็เหลือเพียง 2 สาขา เนื่องจากผู้บริโภคจำนวนมากรับทราบเกี่ยวกับการรีไซเคิล แต่ยังไม่เข้าใจหลักการนำกลับมาใช้ใหม่ ช่วง 3 ปีแรกในการดำเนินธุรกิจของ BYOB จึงเป็นช่วงเวลาที่ค่อนข้างลำบาก แต่เมื่อสังคมเริ่มตระหนักถึงปัญหาขยะพลาสติกมากขึ้นก็ทำให้ผู้บริโภคมีความตื่นตัว และปัจจุบัน BYOB ก็กลับมาเปิดสาขาได้เพิ่มขึ้นเป็น 4 สาขา  

ร้าน Hive Bulk Foods : เป็นอีกร้านที่จำหน่ายอาหารประเภท whole food และสินค้าอุปโภคโดยไม่มีบรรจุภัณฑ์ เริ่มดำเนินกิจการมาตั้งแต่ปี 2558 และประสบภาวะขาดทุนในช่วง 2 ปีแรก แต่ปัจจุบันสามารถขยายสาขาได้ 5 สาขา ในแถบคลังวัลเล่ย์และกรุงกัวลาลัมเปอร์

ร้าน Olive Tree : เป็นผู้จำหน่ายผลิตภัณฑ์บำรุงผิวจากธรรมชาติและสบู่ และมีบริการจัดส่งสินค้า Olive Tree จะให้ส่วนลดแก่ลูกค้าที่นำขวดของ Olive Tree กลับมาคืน ทำให้ได้รับขวดคืนมาประมาณร้อยละ 30 ซึ่งร้านจะนำมาทำความสะอาดและส่งกลับไปใช้ใหม่ในสาขาต่างๆ นอกจากนี้ยังมีกล่องที่ทำขึ้นเองจากกระดาษรีไซเคิลสำหรับผลิตภัณฑ์ที่ใช้บริการจัดส่ง ทั้งนี้ผู้ประกอบการในกลุ่มตลาดนี้เชื่อว่าในอีก 10 ปีข้างหน้า ร้านค้าปลีกที่ไม่มีบรรจุภัณฑ์ในแบบที่ตนทำอยู่จะไม่มีอีกต่อไป แต่แนวคิดดังกล่าวจะเข้าสู่การค้าปลีกกระแสหลัก (mainstream) เช่น NSK Trade City หรือ Tesco ที่มีส่วนจำหน่ายสินค้าที่ไม่มีบรรจุภัณฑ์

โรงแรม Westin : ได้เริ่มงดให้บริการน้ำในขวดพลาสติก แต่ได้ติดตั้งเครื่องกรองน้ำในห้องแทน ทำให้เกิดแรงต้านจากลูกค้าค่อนข้างมากในระยะแรก อย่างไรก็ดีเมื่อโรงแรมให้ข้อมูลชี้แจงสาเหตุที่ไม่บริการน้ำในขวดพลาสติกอย่างต่อเนื่อง ผ่านโทรทัศน์ในห้องพักและการพูดคุยกับลูกค้าที่ตั้งแต่ล็อบบี้ ก็ทำให้แขกที่เข้าพักยินดีร่วมมือมากขึ้น การให้ความรู้แก่ผู้บริโภคอย่างต่อเนื่องจึงเป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างยิ่ง โรงแรมอื่นๆ ก็มีการบริการสบู่และแชมพูโดยใช้เครื่องจ่าย

นอกจากเรื่องความตระหนักรู้ของผู้บริโภคแล้ว ความท้าทายอีกประการคือ สินค้าที่จำหน่ายอยู่ใน ร้านค้าไร้บรรจุภัณฑ์มักจะมีราคาแพง ซึ่งเป็นประเด็นเรื่อง economy of scale ที่ธุรกิจจะมีต้นทุนต่อหน่วยที่ต่ำลง เมื่อธุรกิจขยายขนาดการผลิตมากขึ้น หรือได้รับการสนับสนุนจากผู้บริโภคเพิ่มขึ้น การหาผู้ผลิตสินค้าที่ยินยอมจัดส่งสินค้าที่ไม่ใช้บรรจุภัณฑ์ก็เป็นอีกหนึ่งความท้าทาย ร้านจำหน่ายสินค้าไร้บรรจุภัณฑ์จำเป็นต้องหาผู้ผลิต ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นผู้ผลิตในท้องถิ่น แต่ผู้ผลิตบางส่วนก็มักจะไม่รับจัดส่ง เนื่องจากปริมาณการสั่งซื้อค่อนข้างน้อย

ธุรกิจร้านอาหารในมาเลเซียก็มีความพยายามลดขยะจากอาหาร เช่น ร้าน n Viet ที่มีแนวคิด Zero Food Waste Hero โดยให้ลูกค้าเลือกขนาดรับประทานและเพิ่มขนาดได้โดยไม่คิดเงิน อีกทั้งยังให้ลูกค้าบริการใบโหระพาด้วยตนเองจากต้นโพระหาที่ตั้งไว้ทุกโต๊ะ เพื่อลดขยะอาหารจากใบโหระพาที่เสิร์ฟมาพร้อมกับอาหารเวียดนาม ซึ่งลูกค้าบางรายไม่รับประทาน ร้านอาหารบางร้านก็ไม่บริการซอสหรือช้อนส้อมพลาสติก หรือใช้บรรจุภัณฑ์ที่ย่อยสลายได้ตามธรรมชาติ นอกจากนี้หลังจากกระแสความนิยมชานมไข่มุกเข้ามายังมาเลเซีย ก็ได้สร้างขยะพลาสติกจำนวนมาก หากมีการนำแก้วมาใส่เองและได้รับส่วนลดเหมือน Starbuck ก็จะช่วยลดปัญหาได้มาก ในส่วนของการสนับสนุนจากภาครัฐ ปัจจุบันรัฐบาลท้องถิ่นในหลายรัฐมีนโยบายลด/เลิกใช้ถุงพลาสติก และหลอด แต่ยังสามารถให้การสนับสนุนเศรษฐกิจหมุนเวียนได้เพิ่มเติม โดยให้แรงจูงใจทางภาษีและเงินกู้แก่ธุรกิจขนาดเล็กอีกด้วย

จะเห็นได้ว่าไม่ว่าจะเป็นรูปแบบ แนวคิด และการจัดการหลายๆ ด้าน ภายใต้แนวคิดเศรษฐกิจหนุนเวียนของมาเลเซียมีอุปสรรคและความท้าทายในช่วงต้น แต่เมื่อสังคมตระหนักรู้มากขึ้น ใส่ใจเรื่องการใช้อย่างคุ้มค่าและการลดปริมาณขยะลง ธุรกิจรักษ์โลกที่เผชิญบททดสอบในตอนต้นก็สามารถดำเนินธุรกิจไปได้ต่อ แถมยังสะท้อนถึงการใส่ใจต่อโลกและยังยั่งยืนอีกด้วย ตัวอย่างดีๆ ของประเทศเพื่อนบ้านที่ธุรกิจไทยเองในปัจจุบันก็เริ่มนำแนวคิดเรื่อง ‘เศรษฐกิจหมุนเวียน’ หรือ ‘Circular Economy’ มาใช้ปรับรูปแบบการทำธุรกิจมากขึ้น หรือแม้จะทั่งการสร้างโอกาสใหม่ๆ ให้เกิดขึ้นจากความตระหนักรู้ของสังคม


สมัครสินเชื่อ >>สินเชื่อ Bualuang Green<<

 

อียูเร่ง scale-up ภาคผลิตด้วยการส่งเสริม Circular Economy

BCG โมเดล สานพลังเพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทย



Bangkok Bank SME เราเป็นเพื่อนคู่คิด มิตรคู่บ้าน ทุกช่วงการเติบโตของธุรกิจ
สนใจลงทุนธุรกิจสามารถปรึกษาธนาคารกรุงเทพ คลิก หรือสายด่วน 1333


Related Article

อีคอมเมิร์ซจีน ผู้นำนวัตกรรมของโลก SME Go Inter

อีคอมเมิร์ซจีน ผู้นำนวัตกรรมของโลก

ในวงการค้าปลีกระดับโลก ก่อนหน้านี้เราคงจะจับคู่ระหว่าง Amazon กับ Walmart เปรียบเทียบหมัดต่อหมัดอยู่ชนิดที่ไม่มีใครยอมใคร แต่ไม่ใช่ตอนนี้ เทรนด์โลกเ...
234495 | 03/06/2019
แมลง ‘โปรตีนทางเลือก’ โอกาสตลาดอียู SME Go Inter

แมลง ‘โปรตีนทางเลือก’ โอกาสตลาดอียู

แมลงจำพวก ตั๊กแตน จิ้งหรีด หนอนไม้ไผ่ เป็นอาหารพื้นบ้านของคนชนบทมานาน แต่ช่วงหลายปีที่ผ่านมา “แมลง” เริ่มกลายเป็นธุรกิจในรูปแบบของกิน อาทิ ทอด อบ อั...
90319 | 12/06/2019
มองใหม่! ตลาดบริโภคกัมพูชากำลังเปลี่ยนไป SME Go Inter

มองใหม่! ตลาดบริโภคกัมพูชากำลังเปลี่ยนไป

กัมพูชา ก็เป็นเหมือนประเทศอื่นๆ ทั่วโลกที่ได้รับผลกระทบจากโควิด 19 แม้ปัจจุบันจะมีจำนวนผู้ติดเชื้อไม่มากนักและส่วนใหญ่ก็รักษาหายแล้ว แต่จากมาตรการป้...
44537 | 10/10/2020
banner